tornistry szkolne

Ranking 7+ najlepszych tornistrów szkolnych i plecaków (opinie)

Ranking najlepszych tornistrów szkolnych i plecaków Wybór odpowiedniego tornistra szkolnego może być dla rodziców naprawdę ciekawym wyzwaniem. Niezależnie od tego, czy po raz pierwszy wybierasz tornister dla pierwszoklasisty, czy też potrzebujesz ponownie kupić plecak szkolny dla starszego ucznia, o wyborze nigdy nie powinien decydować jego wygląd. Chociaż ważne jest, aby tornister spodobał się dziecku, istnieje kilka kryteriów, które tornister wysokiej jakości powinien spełniać niezależnie od wieku ucznia. Przez kilka miesięcy, a może lat będzie codzienną częścią życia Twojego dziecka, dlatego powinieneś skierować swoją uwagę na najlepsze tornistry szkolne, jakie nasz rynek ma do zaoferowania. Zainspiruj się naszym przeglądem i recenzjami tornistrów szkolnych i plecaków, które w ostatnich latach cieszą się dużą popularnością wśród rodziców i dzieci oraz należą do grupy najlepiej sprzedających się.

Ważnymi czynnikami przy wyborze tornistra szkolnego lub plecaka są kształt, wykonanie, rozmiar, waga, układ wewnętrzny, zastosowane materiały oraz elementy odblaskowe. Poszukujesz wygodnego i praktycznego tornistra, który coś wytrzyma i coś zmieści oraz będzie korzystnie wpływać na prawidłowy rozwój kręgosłupa dziecka. W naszym praktycznym poradniku przedstawimy Ci wszystkie ważne zagadnienia, pytania i odpowiedzi oraz podamy Ci kilka wskazówek, które ułatwią Ci podjęcie decyzji.

Porównanie / ranking najlepszych tornistrów szkolnych i plecaków

 ProduktInfoOcenaCena (od)Tu kupisz najtaniej
Plecaki szkolne do 1 klasy - Ranking
1.ELLY 19014
Waga: 0,86 kg
Rozmiary: 41 x 20 x 30 cm
Pojemność: 23 l
5 out of 5 stars (5 / 5)320 zł Więcej informacji
2.COCO 21017
Waga: 1,08 kg
Rozmiary: 40 x 21 x 27 cm
Pojemność: 23 l
5 out of 5 stars (5 / 5)310 zł Więcej informacji
3.ENDY 21005
Waga: 0,9 kg
Rozmiary: 39 x 19 x 28 cm
Pojemność: 21 l
5 out of 5 stars (5 / 5)300 zł Więcej informacji
4.BEBE 21001
Waga: 1,08 kg
Rozmiary: 37 x 19 x 28 cm
Pojemność: 20 l
5 out of 5 stars (5 / 5)330 zł Więcej informacji
Plecaki szkolne do 2-6 klasy - Ranking
1.CODA 19016
Waga: 0,96 kg
Rozmiary: 41 x 22 x 30 cm
Pojemność: 26 l
5 out of 5 stars (5 / 5)200 zł Więcej informacji
2.MIRA 21019
Waga: 1,18 kg
Rozmiary: 41 x 23 x 30 cm
Pojemność: 25 l
5 out of 5 stars (5 / 5)310 zł Więcej informacji
3.LYNN 21007
Waga: 1,10 kg
Rozmiary: 44 x 23 x 30 cm
Pojemność: 27 l
5 out of 5 stars (5 / 5)310 zł Więcej informacji
4.KIMI 21010
Waga: 1,02 kg
Rozmiary: 43 x 21 x 30 cm
Pojemność: 26 l
5 out of 5 stars (5 / 5)300 zł Więcej informacji
Plecaki młodzieżowe - Ranking
1.HIT 892
Waga: 1,18 kg
Rozmiary: 44 x 21 x 32 cm
Pojemność: -
5 out of 5 stars (5 / 5)200 zł Więcej informacji
2.RUBI 21032
Waga: 1,20 kg
Rozmiary: 44 x 22 x 30 cm
Pojemność: 27 l
5 out of 5 stars (5 / 5)300 zł Więcej informacji
3.ROTH 21029
Waga: 1,24 kg
Rozmiary: 44 x 21 x 30 cm
Pojemność: 27 l
5 out of 5 stars (5 / 5)- zł Więcej informacji
4.FRAN 21053
Waga: 0,6 kg
Rozmiary: 44 x 18 x 30 cm
Pojemność: 25 l
4.8 out of 5 stars (4,8 / 5)- zł Więcej informacji

Jak wybrać tornister szkolny?

Obecnie na rynku mamy kilka różnych rodzajów oraz popularnych marek, których produkty wyglądają jeden lepiej niż drugi. Jak jednak wybrać plecach szkolny lub tornister, który dokładnie będzie odpowiadał potrzebom Twojego dziecka? Odpowiedź na to pytanie ważna jest przede wszystkim dla rodziców przyszłych pierwszoklasistów. Tornister szkolny to swego rodzaju symbol nowego etapu życia, a nawet same dzieci przypisują pierwszemu tornistrowi wielkie znaczenie i czują się być już „dorosłymi”. Prawdą jednak jest, że nawet mały pierwszoklasista nosi z sobą tak wiele różnych zeszytów i podręczników, że pojemność najmniejszych tornistrów nie wystarcza. Już po kilku miesiącach noszenia wracasz do pytania: jaki tornister kupić, by wytrzymał co najmniej rok i pasował ergonomicznie do wzrostu i wagi Twojego maleństwa?

Większość rodziców rozważa 2 opcje – tornister szkolny (teczka), który dzięki  wzmocnionej konstrukcji zachowuje swój kształt, nawet jeśli jest pusty albo plecak szkolny, który ma nieco mniejszą wagę i większą przestrzeń w środku. W przeszłości tornistry szkolne przeznaczone były dla pierwszoklasistów i uczniów 1 – 4 klasy. W ostatnich latach już pierwszym wyborem rodzica są praktyczne plecaki wyprodukowane z wysokiej jakości trwałych materiałów, które nie tylko wytrzymują znacznie dłużej, ale są również zaprojektowane tak, aby ich wyprofilowany system w okolicach kręgosłupa wspomagał zdrowy rozwój dziecka.

Przejdźmy więc do sedna sprawy: Na podstawie jakich kryteriów podjąć właściwą decyzję? Jaki tornister potrzebuje uczeń podstawówki a jaki uczeń szkoły średniej? Jak poznać naprawdę jakościowy produkt i jakie ryzyko czyha na Ciebie?

Najlepsze tornistry i plecaki szkolne spełniają następujące 7 kryteriów:

1. Norma i waga tornistra szkolnego

Tornister szkolny musi być wyprodukowany zgodnie z normą, która stanowi, że waga tornistra szkolnego dla ucznia klasy 1-4 nie powinna przekraczać 1200 g, dla uczniów klas 5-8 nie więcej niż 1400 g. Należy uważać w przypadku, gdy tornister kupujesz od niesprawdzonego sprzedawcy lub w sklepie, gdzie na samym dnie półki znajdziesz parę tornistrów produkcji azjatyckiej. Wybierając tornister śledź uważnie atesty oraz  profesjonalne testy tornistrów i plecaków szkolnych.

2. Ergonomia

Z punktu widzenia ergonomii ważne jest skoncentrować się na 4 podstawowych elementach:

  • Ścianka przylegająca do pleców o anatomicznym kształcie  – zwykle w części biodrowej wystaje wałek z pianki, który przy prawidłowym ustawieniu szelek zapobiega zsunięciu się tornistra lub plecaka poniżej poziomu pośladków i nadmiernemu obciążeniu kręgów. Mocna, a jednocześnie przewiewna wyściółka to podstawa komfortu i bezpieczeństwa podczas regularnego noszenia tornistra.
  • Wystarczająco szerokie wyścielane szelki – szerokość szelek tornistra / plecaka szkolnego powinna wynosić minimalnie 4 – 5 cm (zbyt wąskie szelki zwiększają nacisk na kręgosłup), posiadają warstwę z pianki i można regulować ich długość. Bardzo popularne jest również zapinanie na klatce piersiowej, które stabilizuje pozycję szelek na ramionach i lepiej rozkłada masę tornistra.  Oprócz wykonania szelek ważne jest też zwrócić uwagę na jakość ich wszycia w korpus tornistra.
  • Stabilność tornistra – zwłaszcza jeśli mówimy o tornistrze o solidnej konstrukcji, należy zwrócić uwagę na stabilność tornistra po postawieniu go na podłodze – wysokiej jakości tornister będzie stał stabilnie pusty, ale także z obciążeniem.
  • Kąt pomiędzy dnem i ścianką przylegającą do pleców wynosi 90°– kąt prosty pomiędzy dnem a tylną ścianką gwarantuje, że tornister nie będzie ucznia ciągnąć do tyłu. Dzieci zwykle kompensują to nienaturalnym pochyleniem ramion do przodu (typowe zwłaszcza dla pierwszoklasistów), co prowadzi do zaokrąglenia ramion i nieprawidłowego rozwoju kręgosłupa.

3. Rozmiar i pojemność

Wybierając tornister trzeba brać pod uwagę nie tylko wzrost dziecka, ale także ogólną budowę jego ciała. Jak dobrać właściwy rozmiar tornistra? Jego maksymalna szerokość powinna odpowiadać szerokości ramion dziecka, a długość powinna pasować od ramion do poziomu talii. Wielu rodziców kupuje niepotrzebnie duże tornistry, które bez względu na to, jak dobrze są wykonane, nie przynoszą dziecku korzyści. Jeśli chcesz kupić torbę przez Internet, użyj metra – zmierz szerokość ramion, długość od ramion do talii / tyłku i masz wymiary, jakich wybrany tornister nie powinien przekraczać.

4. Podział wewnętrzny

Liczba przegród w tornistrze decyduje nie tylko o układzie w środku, ale również o praktycznym wykorzystaniu przestrzeni. Najczęściej spotkasz się z 2 głównymi przegrodami (w plecakach oddzielne komory) i kilkoma bocznymi przegrodami i kieszeniami, które służą do przechowania butelki z piciem, drugiego śniadania, piórnika, parasola, … Uwagę zwracaj również na podstawowe wymiary tylnej ścianki. Największe podręczniki i zeszyty mają format A4 (297 x 210 mm). Aby wygodnie je można było wkładać i wyjmować z tornistra, wewnętrzna przestrzeń musi być co najmniej o 5 – 6 cm dłuższa i szersza.

5. Materiał i wykonanie

Wybieraj raczej materiały nieprzemakalne lub wodoodporne. Nie tylko chronią one zawartość tornistra, ale można je również bardzo łatwo czyścić. Na uwagę również zasługuje całkowity wygląd i jakość wykonania, które kładzie nacisk na szczegóły – wzmocnione rogi, żadnych ostrych krawędzi, wysokiej klasy szycie i wzmocnione szwy, proste i łatwe zapięcie. Każdy tornister jest tak nieprzemakalny, jak bardzo jakościowo są wykonane zapięcia i suwaki. Jeśli do tornistra przenika woda przez suwak, to nie pomoże tu nawet najlepszy nieprzemakalny materiał. Dla mniejszych dzieci polecamy tornistry ze wzmocnionym dnem wyposażonym w malutkie nóżki plastikowe, które utrzymują stabilność, a dziecko nie musi z tornistrem walczyć podczas ustawiania go przy ławce. Ponadto, jeśli Twoje dziecko podczas zabawy na dworze w szybkim tempie wrzuci tornister do kałuży, nie musisz się martwić, że woda dostanie się do podręczników.

6. Elementy odblaskowe

Elementy odblaskowe i paski na tornistrach szkolnych wszyte są z przodu, po bokach oraz na szelkach. Ich zadaniem jest zwiększenie widoczności dziecka o zmierzchu, we mgle, deszczu czy śniegu.

7. Design i opinia dziecka

Oprócz wszystkich wyżej wspomnianych czynników nie możesz jednak lekceważyć opinii Twojego dziecka. Przecież to ono codzienne będzie nosić tornister na plecach, więc musi się z nim utożsamić i polubić go. Wystarczy jakiś nieładny obrazek, czy kolor, który mu się nie podoba i tornister szybko poleci do kąta. Dzieci wszak szybko ulegają trendom, zwłaszcza te mniejsze, pół roku kochają jedną postać, a za kilka miesięcy ją znienawidzą. Dlatego zaangażuj do wyboru tornistra również swoje dziecko – wybierz kilka podstawowych modeli, które są odpowiednie pod względem rozmiaru oraz wykonania i pozwól mu samodzielnie dokonać ostatecznego wyboru. W ten sposób dziecko będzie miało wrażenie, że samo zadecydowało o swoim tornistrze i nie zostało zmuszone do tego przez rodziców.

Wskazówki dotyczące efektywnego wykorzystania tornistra

Prawidłowe noszenie

Pomimo tego, że ważne jest dobrać odpowiedni rozmiar tornistra, nie zapominaj również o tym, w jaki sposób Twoje dziecko go nosi. Dno tornistra powinno znajdować się kilka centymetrów poniżej talii, a górna część wraz z szelkami powinna przebiegać na wysokości ramion. W ten sposób dziecko najlepiej wykorzysta wyściółkę tylnej ścianki przylegającej do pleców, tornister nie będzie go uciskał, ani ciągnąć go do tyłu, a całkowite rozłożenie masy będzie optymalne. Nie pozwól, aby dziecko nosiło tornister na jednym ramieniu. Ryzyko skoliozy w przypadku przeciążania jednej strony jest w dzieciństwie zbyt wysokie. Prowadzone są nawet badania naukowe , których tematem są bóle pleców spowodowane nieprawidłowym noszeniem tornistrów, dlatego skarg dziecka nie należy bagatelizować.

Jak nosić tornister
Po lewej prawidłowo – tornister kopiuje kręgosłup, jest na równi z ramionami. Po prawej nieprawidłowo – tornister jest opuszczony zbyt nisko i obciąża ramiona.

Maksymalna masa pełnego tornistra/plecaka

W zależności od producentów można natrafić na kilka wartości. Tornistry szkolne z mocną wyściółką ważą od 1 do 1,4 kg. Plecaki szkolne są nieco lżejsze – ich masa wynosi ok. 0,8 – 1,1 kg w zależności od rozmiaru i wykonania. Powszechnie wiadomo, że sama zawartość tornistra nie powinna przekraczać 10 % wagi dziecka. To znaczy, że jeśli dziecko waży 25 kg, to podręczniki, zeszyty, piórnik i drugie śniadanie powinny ważyć maksymalnie 2,5 kg. Zawsze dbaj, by dziecko nosiło tylko to, co w ciągu dnia będzie mu potrzebne.

Prawidłowe wykorzystanie przestrzeni wewnętrznej

Nie ma znaczenia, czy chodzi o tornister lub plecak szkolny, w obu przypadkach obowiązuje, że te najcięższe i największe przedmioty należy umieścić jak najbliżej pleców. Z kolei te lekkie należy wkładać bardziej w kierunku na zewnątrz. Tak wypełniony tornister rozkłada lepiej swoją masę na ramionach i nie obciąża kręgów.

Czyszczenie tornistra

Wiadomo, że dzieci nie będą tornistra oszczędzały, a Ty regularnie będziesz spotykać się z naprawdę ciekawymi plamami. Czy można prać tornister w pralce na łagodnym programie? Zależy to od producenta, więc należy postępować zgodnie z informacjami na etykiecie. Polecamy zapoznać się z opiniami doświadczonych już rodziców, aby dokładnie wiedzieć, jak czyścić tornister. Zaletą jest jednak to, że większość nowoczesnych materiałów umożliwia czyszczenie używając tylko wilgotnej szmatki.

Ceny tornistrów i plecaków szkolnych

Tornistry do 175 PLN

Chodzi o tańsze i mniej wyszukane modele, które w zależności od marki mogą być dobrej jakości. Czasami nawet za rozsądne 90 PLN możesz kupić w wyprzedaży markowy tornister o bardzo dobrej ergonomii, a dlatego, że chodzi o model z przed dwóch lat, jego cena spadła do jednej trzeciej ceny pierwotnej. Uważaj jednak, jeśli kupujesz tornister niewiadomego pochodzenia – może wyglądać ładnie, ale decydująca jest jego waga, konstrukcja tylnej ścianki, szelki oraz nieszkodliwość materiałów.

Tornistry od 175 – 435 PLN

Półka cenowa, w której znajdziesz najlepiej sprzedające się tornistry i plecaki szkolne. Są idealne pod względem stosunku ceny do jakości. Wśród rodziców i dzieci popularne są marki Topgal, Herlitz, Hama, Bagmaster. Wiele z nich spełnia surowe normy, są wyprodukowane z trwałych i wytrzymałych materiałów, o ciekawych wzorach z większą ilością elementów odblaskowych.

Tornistry szkolne od 435 PLN

Mają najlepsze cechy ergonomiczne, wyjątkową jakość wykonania, wiele przydatnych akcesoriów.  Najbardziej znaną w tej półce cenowej jest marka Ergobag, której niektóre modele posiadają innowacyjny system regulacji tylnej ścianki, czyli tornistry można dopasować do wzrostu dziecka. Oprócz tego w cenie powyżej 435 PLN kupisz zestawy, które zawierają wszystko, co jest potrzebne – w komplecie i w tym samym wzorze.

Najlepsza marka tornistrów – Topgal

Tornistry i plecaki szkolne marki Topgal w ostatnich latach należą do najbardziej popularnych modeli. To wynik ponad 20-letniej specjalistycznej produkcji czeskiej spółki TOPGAL, która w swoich produktach połączyła najwyższą jakość, orientację na klienta, nowoczesne wzory oraz przystępną cenę. Tornistry tej marki nie tylko świetnie wyglądają, ale również spełniają te najbardziej rygorystyczne badania i certyfikacje. Co roku są badane w Instytucie badań i certyfikacji w Zlinie. Tornistry Topgal zwyciężyły w kilku konsumenckich i profesjonalnych testach tornistrów i plecaków szkolnychnp. Zwycięzca dTest, Zwycięzca Mladá Fronta Dnes.

Dzieciom bardzo się podobają i dobrze się noszą. Rodzice natomiast doceniają ich praktyczność, wysokiej jakości wykonanie oraz dobrą cenę. Można z nich korzystać przez długi czas bez zmiany jakości czy kształtu.

Czym mogą Cię tornistry Topgal zachęcić do ich zakupu?

  • W ofercie TOPGAL znajdziesz wszystkie rozmiary – od tornistrów i plecaków szkolnych dla pierwszoklasistów po stylowe plecaki dla starszych uczniów szkół średnich oraz studentów szkół wyższych lub nawet dla dorosłych.
  • Kładą duży nacisk na skuteczną ergonomię tylnej ścianki oraz szelek.
  • Dno jest wzmocnione, co zapobiega jego rozdarciu.
  • Produkowane są z innowacyjnych materiałów przebadanych w instytucie ITC Zlin.
  • Mają obniżoną masę i większą pojemność wewnętrzną oraz wysokie obciążenie (przede wszystkim w modelach dla starszych uczniów).
  • Doskonale utrzymują się w czystości.
  • Doskonale wyglądają – co roku na rynek wprowadzane są nowe wzory i kolekcje.
  • Elementy odblaskowe są rzetelnie wykonane.

Najczęściej zadawane pytania przez kupujących (FAQ)

Jak powinny wyglądać tornistry dla pierwszoklasistów?

Tornister dla pierwszaka ma swoją specyfikę. W pierwszej kolejności powinien być wysokiej klasy produktem, który odpowiada Twojemu dziecku. Jego waga nie może przekraczać 1200 g, musi posiadać atest, mieć wystarczającą pojemność i być łatwy do otwarcia. Tylna część przylegająca do pleców jest anatomicznie wyprofilowana, ma mocne wyścielane szelki o szerokości minimalnie 4 – 5 cm z możliwością łatwej regulacji długości. Należy również zwracać uwagę na jakość szycia i zastosowanych materiałów, które powinny być nieprzemakalne/wodoodporne. Na tornistrze znajdują się wyraźne elementy odblaskowe, a jego dno jest twarde i mocne lub wyścielane wyposażone w nóżki.

Tornister dla pierwszaków
Anatomicznie wyprofilowana tylna ścianka, wzmocnione dno oraz elementy odblaskowe – obowiązkowe wyposażenie dla małego pierwszaka

 

Co to są zestawy szkolne dla pierwszaków i co zawierają?

Zestawy szkolne dla pierwszoklasistów to łatwy sposób, jak zrobić korzystny zakup i zaoszczędzić czas. Dodatkowo otrzymujesz dla dziecka ładnie dopasowany zestaw z takich materiałów, które utrzymujesz w czystości w taki sam sposób, więc nie musisz bać się prać cały zestaw jednocześnie. Szczególnie mali pierwszoklasiści mają specyficzne wymagania dotyczące wyglądu tornistra oraz akcesoriów (ulubiona księżniczka, superbohater, samochody itp. …) W ten sposób mają wszystko w jednym ulubionym motywie. W zestawie szkolnym znajdziesz zatem – tornister, worek na kapcie, worek na strój do ćwiczeń, piórnik. Niektóre zestawy zawierają również teczkę na zeszyty, mały pokrowiec (na telefon komórkowy, pieniądze), pióro.

Jaki powinien być plecak szkolny dla uczniów klas 5 – 8?

Plecaki szkolne dla uczniów od klasy 5 już na pierwszy rzut oka wyróżniają się mnóstwem suwaków. Wszystkie rzepy, klipsy i sprzączki, które są łatwe w obsłudze dla mniejszych dzieci, zastąpione są praktycznymi a przede wszystkim wytrzymałymi zamkami błyskawicznymi. Plecaki zazwyczaj posiadają dwie główne komory oraz kilka przegród zewnętrznych. Wybierając plecak zwracaj uwagę na jego nieprzemakalność (przede wszystkim w miejscach wokół suwaka), jakościową wyściółkę tylnej części w okolicach kręgosłupa oraz ramion, jak również wystarczającą przestrzeń wewnętrzną, gdyż starsi uczniowie szkoły podstawowej potrzebują nosić ze sobą wiele przedmiotów szkolnych.

Jakie powinny być plecaki szkolne dla uczniów szkół średnich?

Plecaki szkolne dla uczniów szkół średnich dostosowane są przede wszystkim do wzrostu nastolatków, tylna część przylegająca do pleców jest przedłużona. Wiele modeli posiada już również przegrodę na tablet czy laptop. Ponieważ starsi uczniowie noszą już mniej podręczników i zeszytów, bardzo popularne są lekkie plecaki szkolne z prostym uporządkowaniem wewnątrz, takich sportowych marek jak Nike, Adidas, Reebok,Vans … W takim wieku bardzo dużą rolę odgrywa również wygląd. Podczas gdy niektórzy uczniowie poszukują pomysłowego kolorowego wykonania, inni wolą wygląd neutralny, który zbyt nie zwraca na siebie uwagi.

Jakie są i jakie zalety / wady mają tornistry/plecaki szkolne na kółkach?

Tornistry na kółkach z wysuwaną rączką powstały w reakcji na zbyt przepełniane ciężkie tornistry, które na swoich ramionach niejednokrotnie nosili nawet najmniejsi pierwszacy. Problemy zdrowotne takie jak skolioza, bóle pleców czy zaokrąglenie ramion do przodu to najczęstsze powody, dla których rodzice sięgają po torby wyposażone w kółka. Chociaż to nie był zły pomysł, ma jednak swoje minusy. Tornister na kółkach jest nieco cięższy od normalnego (dodatkowa waga kółek, rączki i „podwozia”). Jeśli dziecko musi ciągnąć go za sobą po nierównym terenie, szybko się męczy, a ryzyko przemęczenia jednej strony ciała jest zbyt wysokie. Z takim tornistrem dzieci mają problemy szczególnie zimą, kiedy nie mogą z nim przejść prze śnieg i muszą ciężki tornister zakładać na plecy.

Niektóre z nich wyposażone są w mniejsze kółka, które z czasem wydają nieprzyjemny dźwięk, inne posiadają solidne i stabilne kółka, które radzą sobie z przeszkodami, można je nie tylko ciągnąć, ale również pchać, jednak ich waga wynosi już niemal 3 kg, nie posiadają szelek, a swoim wykonaniem wyglądają już raczej jak mniejsza walizka.

Mamy nadzieję, że pomogliśmy, lub przynajmniej zainspirowali Cię do wyboru nowego tornistra. Jeśli tak, będziemy wdzięczni za Twoją opinię, doświadczenie, Twoją recenzję, porównanie lub ocenę przez Ciebie zakupionego produktu. Możesz to zrobić na tej stronie w komentarzach poniżej. Być może właśnie Twoja opinia pomoże inny dokonać wyboru najlepszego tornistra lub plecaka szkolnego, jaki na rynku istnieje.

Dodaj komentarz

Tato stránka používá Akismet k omezení spamu. Podívejte se, jak vaše data z komentářů zpracováváme..